KELİME TÜRLERİ 7. ÜNLEM 1. İSİM ( AD ) 2. SIFAT 8. FİİL 3. ZARF (BELİRTEÇ) 9. FİİL ÇEKİMİ 4. ZAMİR 10. FİİLİMSİLER 5. EDAT ( İLGEÇ ) • İsim – Fiiler ( Mastarlar ) • Sıfat – Fiiller ( Ortaçlar ) • Zarf – Fiiller ( Ulaçlar ) 6. BAĞLAÇ
Türkçede kelimeler: Türkçede kelimeler isim, sıfat, zamir, zarf, edat, bağlaç, ünlemve fiilolmak üzere 8 grupta incelenir. Bazı dilciler bu gruplamayı isimler, edatlar ve fiillerolarak üç başlıkta toplamaktadır. Fiil dışındaki sıfat, zamir, zarf, edat, bağlaçveünlemde isim soylu kelimelerden olduğu için kelimeler, isimlerve fiillerolmak üzere iki grupta da incelenebilir.
ZARF (BELİRTEÇ) Fiilleri zaman, yön, yer, miktar, soru ve durum itibariyle nitelendiren, fiillerin, fiilimsilerin ve sıfatların önüne gelerek anlamlarını etkileyen ve sınırlandıran kelimelere zarfdenilir. Genellikle fiillerle birlikte kullanılırlar ise de tek başlarına da kullanılan birer isimdir. İsim hal eklerini ve iyelik eklerini aldıklarında isim olarak kullanılırlar.
Zarflar, görev ve anlam açısından; 1. Yer-Yön Zarfları: içeri, dışarı, aşağı, yukarı, karşı, ön, arka, sağ, sol, üst, alt, ileri, geri, beri 2. Zaman Zarfları: Dün, sonra, eskiden, demin, şimdi, sabah, akşam, yarın, şimdilik 3. Ölçü Zarfları: Az, çok, biraz, pek çok, azıcık, fazla 4. Soru Zarfları: Ne, nasıl, ne biçim, ne denli, ne kadar, niçin 5. Durum Zarfları: İyi, güzel, doğru, yavaş, uslu, akıllıca, böylece şeklinde beşe ayrılırlar.
UYARI: Bazen zarflarla sıfatlar birbirine karıştırılır. Dikkat etmemiz gereken şudur: Kelime bir fiilin önünde kullanılarak fiilin anlamını sınırlıyorsa, o kelime zarf’tır. Kelime, bir ismin anlamını sınırlıyorsa, o kelime sıfat’tır. Doğru söyledi. Doğruinsan. zarf fiilsıfat isim
EDAT (İLGEÇ) Edat, tek başına anlamı olmayan, kelime veya kelimeler arasında ilgi kurmaya yarayan görevli öğelerdir. Genellikle cümle içindeki kullanışlarına göre anlam kazanırlar: gibi,göre,için, kadarvb. Edatlar bir cümlede özne, tümleç, yüklem olabilirler: Güzel konuşmak için çok okuyor. (Tümleç) Arabam, uçak gibidir. (Yüklem)
Edatlar ikiye ayrılır: 1. Gerçek Edatlar:gibi, kaçar, dolayı, göre, için, ile, üzere, rağmen, dair, ait, gayri, nazaran, dek, değin, ötürü vb. Bisiklet ile okula gitti. Sabaha kadar yazdım. Herşeye rağmen seni sevdi. 2. Edat Yerine Kullanılan Kelimeler:göre, karşı, nazaran, başka, sonra, doğru, önce vb. Senden başka kimsesi yok. Bahara doğru havalar ısınır.
Sorular: • Türkçede kelimeler kaç grupta incelenir ve onlar hangileridir? • Zarflar nedir? • Edatlar nedir? • Edatlar kaça ayrılırlar?
Cevaplar: 1.Türkçede kelimeler isim, sıfat, zamir, zarf, edat, bağlaç, ünlem ve fiil olmak üzere 8 grupta incelenir. 2.Fiilleri zaman, yön, yer, miktar, soru ve durum itibariyle nitelendiren, fiillerin, fiilimsilerin ve sıfatların önüne gelerek anlamlarını etkileyen ve sınırlandıran kelimelere zarfdenilir. 3. Edat, tek başına anlamı olmayan, kelime veya kelimeler arasında ilgi kurmaya yarayan görevli öğelerdir. 4. Edatlar ikiye ayrılırlar.
Hazırlayan: Ebru Recep
