1. PISA 2009 Kapërcimi i diferencave sociale e ekonomike. Politikat e suksesshme për reformim të sistemit Shkurt 2011

2. Synimete përgjithshme Përmirësimi i politikave arsimore për: • Garantiminecilësisë së lartë të shërbimeve në sistemin arsimor • një shpërndarje më të drejtë dhe me shanse të barabarta të të mësuarit • stimuj më të fortë për një produktivitet më të lartë në sistemin e arsimit

3. Kuadriistudimit • analiza e standardeve përtej një kuadri kombëtar, • aplikohet në afro 70 vende, ekonomia e të cilat përbën 9/10 e ekonomisë botërore • evidentimi dhe shqyrtimi i diferencave

4. Konkluzione te rendesishme • diferencat në nivelin ekonomik shpjegojnë 6% në diferencat mes nxënësve • Tabloja me vende të pasura dhe të mirë-arsimuara nga njëra anë, dhe në të varfra dhe të keq-arsimuara, është e pasaktë • shenjat e përparimit në sistemin arsimor, janë tregues të qartë të mundësive për zhvillim ekonomik e të gjithanshëm

5. Studimi PISA dhe Politikat • Politika te suksesshme bazuar ne gjetjet e PISA • Percaktim prioritetesh, orientim per reforma • Mat dhe vlereson eficencen e reformave te ndermarra

6. Aspekte politikash vleresuar nga performanca ne PISA • Sa mirë paguhen mësuesit, krahasuar me pagat e specialistëve të kualifikuar në fusha të tjera • Sa vlerësohen kualifikimet arsimore kundrejt kualifikimeve apo faktorëve të tjerë, kur aplikohet për një vend pune; • Nëse prindërit dëshirojnë që fëmija i tyre të bëhet mësues;

7. Aspekte politikash vleresuar nga performanca ne PISA • Sa e vëmendshme është media ndaj shkollës dhe arsimit • Çfarë ka më vlerë për komunitetin, rezultatet e ekipit të futbollit/basketbollit, apo pozicioni dhe niveli i këtij komuniteti në sferën akademike e mësimore; • A përpiqen prindërit të nxisin fëmijët të mësojnë më shumë, e më gjatë, apo i lejojnë të kalojnë kohën me shokë, në lojëra etj.?

8. AspekteKonkrete • nivel optimal i shërbimit arsimor pavarësisht sfondit dhe kontekstit social • nxënësite dizavantazhuar demonstrojnë më shumëkapacitet rekuperues • shkolla me bazë të avantazhuar – faktor më i rëndësishëm se sa faktorët e tjerë

9. Aspekte Konkrete • Nxënësit në zonat urbane performojnë më mirë se sa ato të shkollave tëzonave rurale (Në Shqipëri kontrast i dukshëm) • Sfondi familjar ushtron një ndikim të konsiderueshëm në arsim • Faktori social – ekonomik nuk ka efekt parësor • Faktori shkollë si ndikuesi më i madh në performancën e nxënësve

10. Të dhënat “zhveshur” ngafaktori social ekonomik • Shqipëria nga 385 pikë 416 • Makau (Kina) nga 487 pikë 495 • Shangai nga 556 pikë 569 • Kirgistani nga 314 pikë 341 ndërsa disa vende do të kishin ulje: • SHBA, nga 500 pikë 493 • Britania nga 494 pikë 488

11. KONKLUZION: • Efektiviteti i sistemit arsimor mbetet një element thelbësor dhe jo absolutisht i kondicionuar nga faktori social-ekonomik dhe niveli i zhvillimit. • Barazia në arsim, siç tregojnë të dhënat e mjaft vendeve, është një synim i arritshëm.