1. ORMANCILIKTA GDO Dr. Gaye KANDEMİR

5. Kaynak; Codex Magliabechiano facsimile, University of  California Press 1903)

7. “Verimli hilal” arpa, buğday mercimek zeytin gibi tahılların ve bazı meyvelerin evcilleştirilmeye başlandığı bölge (Harlan and Zohary 1966.)

8. İnsan nüfus artışı 6 milyar

9. Genetiği değiştirilmiş (GDO) organizma ne demektir? • Transgenik organizma her bir hücresinde yabancı gen taşıyan organizmadır. Gen mühendisliği ya da genetiği değiştirilmiş = Transgenik, genetiği değiştirilmiş organizma (GDO)

10. Transgenik bitki nasıl yapılır?

11. Gen transferinin amaçları • İstenilen karakterlere sahip organizmalar elde etmek • İstenilen karaktere sahip organizmayı elde ederken elinizdeki genomun özelliklerini yitirmemek • Klasik ıslah ile zaman alan seleksiyona karşı; zamandan tasarruf

12. İstenİlenkarakterlerİnklasİk yöntemle eldesİ ISLAH

13. İstenilen karakterin elde edilmesi (Klasik Yöntem) Avantajları • Kantitatif karakterlerin elde edilmesi sağlanabilir Dezavantajları • İstenilen ve istenmeyen karakterler bir arada seçilebilir • Zaman • Dirençli yada üstün bitkilere ihtiyaç vardır • Çaprazlar için çok yakın akrabalar gereklidir buda polinasyonun (tozlaşma) izin verdiği nispette

14. Modern Yöntem Genetik Mühendisliği

15. İstenilen Karakterin elde edilmesi (Modern yöntem) Avantajları • Hızlıdır • Yalnızca istenilen karakter aktarılır • Değişik organizmalardan elde edilen genler kullanılabilir hatta bakterilerden Dezavantajları • Yalnızca bir genin kontrol ettiği karakterler için mümkündür

16. Genetik Mühendisliği Bitkilerde ne Elde Etmek İçin Kullanılır?

17. Yabani ot ve zararlılarla mücadelenin iyileştirilmesinde Herbisit dayanıklılığı Böcek direnci Hastalık direnci

18. Agronomik kalitenin iyileştirilmesi Soğuk hassaslığı Su stresi Tuza dayanıklılık Hibrit oluşturma

19. Hasattan sonraki kalitenin iyileştirilmesi Meyve yaşlanmasının geciktirilmesi Çiçek yaşlanmasının geciktirilmesi

20. Besin değerinin iyileştirilmesi Amino asit ve protein seviyesinin iyileştirilmesi Yağ oranının ayarlanması Karbonhidrat oranlarının düzenlenmesi Toxin ve allerjenlerin azaltılması Mikro besinleri düzeltilmesi

21. Moleküler çiftçilik Bazı enzimlerin yardımıyla kimyasalların arttırılması Endüstriyel kimyasalların elde edilmesi

22. Bu karpuzların genetiği değiştirilmiş mi?

23. ORMANCILIKTA GDO

24. ucuz Fazla genetik kazanç hızlı çok çeşitlilik

25. GD ağaçların 22. yaş günü • 1987 herbisit dirençli trangenik kavak (Aro A) • 1991 böcek dirençli transgenik kavak (Bt, CAT) • 1993 transgenik ladin (Bt) • 1995 lignin-değiştirilmiş transgenik kavak (COMT) • 1989 GD kavak alan denemeleri ABD (CAT) • 1993 GD ibreli alan denemesi ABD (Bt)

26. Ağaçlarda ilk olarak kavak, ceviz ve Ladin (Picea glauca) e gen aktarılmıştır. İlk gen transferi (1982)yapılmış bitki: tütün Z. Zhang, Beijing Forestry University M. Carson

27. Ormancılıkta hangi amaçla gen aktarılıyor • Lignin modifikasyonu (ligninin azaltılması ya da lignin kolay ayrışabilmesi) • Böcek direnci • Herbisit direnci • CO2 tutulumu • Selüloz • bioremediasyon

28. Dünyada 1998’den bugüne: • En az 25 ağaç türünde • 17 ülkede • 500’e yakın alan denemesi...

29. Lignin

30. Aktarılan genler Herbisit direnci böcek dirençliliği Z. Zhang, Beijing Forestry University M. Carson

31. Genetiği değiştirilmiş: Populus tomentosa Z. Zhang, Pekin Üniversitesi

32. Papaya Ringspot virusüne-dirençli papayalar Dikimden 4 ay sonra 7 ay sonra

33. Kavağa gen aktarılma basamakları

35. GM ağaçların alan deneme sayısı

36. 2008 Kasımında WRM(World Rainforest Movement) brifingine göre

37. Belçika • Dünyada GD ağaç alan denemeleri yapılan ilk ülke 1988 • Herbisit dirençli kavak. • Şimdiki çalışmalar lignin miktarı değişikliği ile ilgili kolay etanol eldesi için

38. Brezilya • Yalnızca okaliptüs • selüloz üretimi için lignin miktarı ile oynama ve değişiklik yapma, odun kalitesi yükseltme, herbisit dayanıklılığı

39. Kanada • 1997den beri 2 deneme alanı • Araştırmalar kavak ve ladin üzerine yoğunlaşmış (Picea glauca vePicea mariana) • Kavakta herbisit direnci, ladinde tomurcuk kurduna direnç

40. Şili • Araştırma çok yapılıyor ama bilgi az • Arazi denemesi yok • Araştırmalar radiata çamında kabuk böceği ve pitch cancer fungusuna, okaliptüste selüloz miktarını arttırma ve soğuğa dayanıklılık üzerine

41. Çin • Ticari olarak GD ağaçların üretildiği tek ülke • Böcek dirençli kavak 2002 den beri • Ağaçların nerede ve ne kadar dikildiği konusunda bilgi yok • Ticari amaçlı dikilen bütün kavakların dişi ve üreme sistemleri değiştirilmiş

42. Danimarka • Abies nordmanniana üzerine çalışmalar • Yılbaşı ağacı olarak iğnelerin erken dökülmemesi ve böcek direnci üzerine çalışmalar • Kopenak Botanik bahçesinde GD ağaçlar yer almakta

43. Finlandiya • Populus ve Betula pendula da çalışmalar yapılmakta • Bir tane huş arazi denemesi var • Sivil toplum örgütleri karşı

44. Fransa • Hibrit kavaklarda lignini azaltma amaçlı ve etanol üretimi amaçlı çalışmalar yapılmakta • GD kauçuk ağacı çalışmaları da lateks miktarı değerini arttırmak amaçlı(Tayland ortak çalışma)

45. İsrail • Kavak, okaliptüs ve Halep çamında selüloz miktarını arttırma ve lif yapısını iyileştirmek • Arazi denemelerini ABD ve Brezilya’da yapıyorlar.

46. Japonya • okaliptus, Japon sediri (Cryptomeria japonica), Kavak, Akasya,mangium ve Sengon (Paraserianthes falcataria) çalışılan türler • Tuzluluk direnci, erkek ağaç sterilliği (polen alerjisini önlemek için), lignin içeriği, CO2 tutma özellikleri • Deneme alanları Endonezya ve Vietnam da ayrıca Japonya da Üniversite Bahçesinde

47. İsveç • Kavak okaliptüs ve ladin • Erken çiçeklenme, odunundan kolay kağıt hammaddesi eldesi, lif uzunluğunu arttırma ve etanol elde edilmesinde şeker polimerlerinin kolay ayrışması için Spruce spider mite

48. İngiltere • Okaliptüs, kavak, • Karaağaçta karaağaç ölümü hastalığı na (dutch elm) direnç çalışılıyor • Genellikle Hindistan’da denemeler kuruluyor

49. ABD • 350 den fazla arazi denemesi var • Çok sayıda ağaçta denemeler yapılıyor ve çok fazla karakter için çalışmalar var

50. Avustralya • Tür: okalüptüs • Karakter: odun kalitesini arttırma • En büyük tehlike yaratabilecek ülkelerden biri çünkü kendi doğal türleri ile çalışmalar yapılıyor