Download
slide1 n.
Skip this Video
Loading SlideShow in 5 Seconds..
DEFIN RUHSATI D ZENLENMESI PowerPoint Presentation
Download Presentation
DEFIN RUHSATI D ZENLENMESI

DEFIN RUHSATI D ZENLENMESI

724 Vues Download Presentation
Télécharger la présentation

DEFIN RUHSATI D ZENLENMESI

- - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - E N D - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - -
Presentation Transcript

    1. DEFIN RUHSATI DZENLENMESI Dr. Hacer YASAR TEKE Adli Tip Uzmani Adli Tip Kurumu Ordu Sube Mdrlg

    2. DEFIN RUHSATININ NEMI Saglikla ilgili kayitlar arasinda bulunan dogum,lm, intihar ve benzerleri hayati istatistikler basligi altinda toplanmaktadir . lkemizde de, llerin defnedilmesi iin gerekli yasal belge niteligi tasiyan defin ruhsatindaki bilgiler esas alinarak DIE tarafindan lm istatistikleri dzenlenmektedir. Saglik sorunlarinin saptanmasinda ve nlenmesinde rol oynayacak lm istatistiklerinin dogru ve gvenilir olmasi dzenlenen defin ruhsatindaki bilgilere bagli olmaktadir.

    3. DEFIN RUHSATININ NEMI len kisilerin defin ruhsatlarinda yer alan bilgilerin saglik istatistiklerinde veri tabani olarak kullanildigindan toplumlarin saglik politikalarini belirlemede ve saglik hizmetlerinin ncelige gre planlanmasinda hatalar sz konusu olabilmektedir.

    4. DEFIN RUHSATININ NEMI Defin ruhsati hukuki bir dokmandir. Kisinin yasaminin en son belgesidir. lm nedenini (hastalik/yaralanma) dogru bir sekilde belirleyerek lenin yakinlarina paha biilmez bilgi saglar. Ayrica birok lm, yasal makamlar iin nemli oldugu gibi, yasam sigortasi ve miras iin de gereklidir. lm belgeleri ayni zamanda epidemiyolojik verileri ierir ki bu veriler hayati istatistiklerin yapilmasi ve halk sagliginda karsilasilan sorunlarin saptanmasi ve zmnde nemlidir .

    5. DEFIN RUHSATI DZENLEYENLER Belediye bulunan yerlerde l defin izni verme grevi ncelikle belediye hekimlerine aittir. Belediye hekimi bulunmayan yerlerde ilgili SaglikOcagi hekimleri tarafindan verilmektedir (UHK ve ilgili diger kanun ve ynergeler geregince). Hastane ve diger saglik kurumlarinda yatan hastalar ldgnde, adli bir sorun bulunmuyor ise, sorumlu hekim tarafindan verir; bashekim veya hastane mdr onaylar(UHK Madde: 218). Hekim bulunmayan yerlerde saglik memurlari veya ebe, hemsire gibi grevliler tarafindan verilir. Saglik personeli bulunmayan yerlerde ise, jandarma karakol komutanlari, ky muhtarlari tarafindan verilebilir(UHK Madde: 219).

    6. HEKIM DISI DEFIN DZENLENMESI l defin izni belgesinin hekim disindaki kisilerce verilmesi nemli sakincalar iermekle birlikte, lmn oldugu yerde ve yakininda bir hekime bulunmamis ise, yukarida belirtilen grevliler tarafindan da bu belge verilebilir. Ancak, bu raporun iki hafta iinde bir hekim tarafindan onaylanmasi gerekir. Hekim bulunmayan yerlerde, l muayenesi yapacak ve defin ruhsatini verecek kisiler ilin en byk mlkiye memuru tarafindan belirlenir.

    7. KAYIT ISLEMLERI Belediyeler dahil olmak zere l gmme izni veren birimlerde bir l kayit defteri tutulmasi gerekmektedir. Bu defterde lnn adi, soyadi,adresi, lm tarihi, eger bilinmekte ise lme neden olan hastalik ve l gmme belgesini verenin adi yazilmalidir. Bu bilgilerin yillik olarak daha sonraki ayin ilkyarisinda yerel saglik yetkilisine iletilmek zorunlulugu vardir. Bu birimler sz konusu bilgileri nfus idaresine bildirmekle grevlidirler ( UHK Madde 220).

    8. NEMLI KANUNI HUSUSLAR l muayenesinde kaza veya bulasici bir hastaliktan sphe edildiginde Saglik Mdrlgne haber verilmeden defin ruhsati verilmez (UHK 221) UHK Madde 221 kuskulu durumlarda gmme izin belgesi verilemeyecegi, kaza, vb. gibi hastalik disi lmlerde yetkili birimlere bilgi verilmesi geregi belirtilmektedir. Adli olarak nitelendirilen olgulara defin ruhsati dzenlenmeyip Cumhuriyet Savciligina bildiriminin yapilmasi gerekir (YatakliTedavi Kurumlari Isletme Ynetmeligi, Md 83).

    9. NEMLI KANUNI HUSUSLAR Grevini yaptigi sirada bir suun islendigi ynnde bir belirti ile karsilasilmasina ragmen, durumu yetkili makamlara bildirmeyen veya bu hususta gecikme gsteren saglik meslegi mensubu hapis cezasi ile cezalandirilir (TCK Md.280). Bir lmn dogal nedenlerden meydana gelmedigi kuskusunu doguracak bir durumun varligi veya lnn kimliginin belirlenememesi halinde Cumhuriyet Bassavciligina bildirilmesi gerekmektedir, bu durumda lnn gmlmesi ancak Cumhuriyet Savcisi tarafindan verilecek yazili izne baglidir (CMUK Md. 152)***. TCK Madde 4: Ceza kanunlarini bilmemek mazeret kabul edilmez.

    10. NEMLI KANUNI HUSUSLAR Avrupa Birligi lkelerinde,lm istatistikleri aisindan birlikteligin saglanmasi amaciyla Dnya Saglik rgtnn ngrdg 900 baslikli hastalik kodlama sisteminin (ICD-10) hassasiyetle uygulanmasinin gerektigi vurgulanmaktadir(17).

    11. LM OLGULARINDA YAKLASIM

    12. LM ARASTIRMASI Hkmet ve belediye tabipleri, gerek duyduklarinda, kisiyi tedavi eden hekimden lm nedeni konusunda rapor isteyebilirler.Tedavi eden hekim bu raporu vermek zorundadir (UHK 217). Defin ruhsati, bir saglik personeli esliginde, ceset tmyle soyulduktan sonra, hekim tarafindan muayene edilerek dzenlenmelidir. Muayene edilip ldg karari verildikten sonra, yakinlarindan tibbi yks alinir, olay taniklari dinlenir, lmle ilgili herhangi bir iddia ya da sulama olup olmadigi grenilir,var olan tibbi evrak ve grafileri ile kullandigi ilalar incelenilir. Bu degerlendirmeler sonucunda; lmn adli olup olmadigina karar verilir.

    13. LM ARASTIRMASI Semptomlar, iyi tanimlanamayan durumlar, kesinlikle lm nedeni olarak gsterilmemelidir. rnegin, remi, perikardit, serebrovaskler olay, solunum yetmezligi, kalp yetmezligi, kardiyak arrest, solunum arresti, bursit, peritonit ve benzeri semptom ya da iyi tanimlanamayan durumlar temel lm nedeni olamazlar. Kiside daha ciddi, daha aiklayici, daha ayrintili bilgi veren bir hastalik ya da durum varsa temel lm nedeni olarak bu ciddi hastalik ya da durum gsterilmelidir .

    14. ICD-10 DEGERLENDIRILMESI ICD, istatistiksel bir siniflamadir. Burada, genellikle birbiri ile karistirilabilecek durumlarla etkenlerinin farkliligina gre dzenlenmis bir hastalik grubu degerlendirilir. Istatistiksel siniflamada ise birbirine benzer hastalik veya durumlar bir araya getirilip, tasidiklari neme gre siniflandirilmaktadir. Buna ek olarak her hastalik iin o hastaliga zg bir kod kullanilmaktadir. Bu yapisi sayesinde ICD, gerek saglik hizmetlerinin ynetimi, gerekse epidemiyolojik alismalarda kullanim kolayligi saglamaktadir. ICD'nin nemli bir fonksiyonu da hastaliklara uluslararasi ortak bir dil kazandirmaktadir.

    15. LM NEDENI Temel lm nedeni olarak kabul edilmeyen durumlara rnek;sok, karaciger yetmezligi,bbrek yetmezligi,duedenum perforasyonu, kalp yetmezligi, kardiyak arrest,sepsis, srebrovaskler olay vb. Temel lm nedeni olarak kabul edilen durumlar romatizmal kalp hastaligi, kanser, koroner arter hastaligi,hipertansiyon, dibetes mellitus, alzheimer hastaligi, ateroskleroz,trafik kazasi,dsmeler vb.

    16. LM NEDENI TEMEL NEDEN-ARA NEDENLER- SONU Atheroskleroz- koroner kalp hastaligi- akut myokard infarkts Trafik kazasi-Genel beden travmasi- i ve dis kanama Romatizmal Kalp Hastaligi-Kalp yetmezligi

    17. ILGILI MAKAMLARA HABER VERILMESI GEREKEN DURUMLAR Spheli lmler (ev veya arazi gibi herhangi bir yerde bulunan ller), Dogal afetlere bagli lmler (deprem, sel, toprak kaymasi, yildirim arpmasi) Vcudunda yara, bere gibi siddet izi olan ller, Travmatik lmler, Is kazalari sonucu lm, ocuk istismari bulgulari olan ocuk lmleri, Cinsel iliski izi olan lmler, Intihara bagli lmler, Her trl kazaya (trafik,dsme vb.) bagli lmler, Zehirlenmeye bagli lmler, Gayri mesru bebek lmleri, lmle ilgili bir sylenti var ise defin islemi yapilmadan ilgili makamlara (JANDARMA vb.) haber verilmesi zorunludur.

    18. BULASICI HASTALIK DURUMU Bulasici ve salgin hastaligin mevcut oldugu veya tehdit ettigi yerlerde btn cenazelerin defninden nce bir tabip tarafindan muayenesi gereklidir. Bulasici hastaliktan sphelinilmesi gereken durumlar; Yksek ates,Kasilmalar,Ishal, Dkntler, ksrk ve morarmalar, Sarilik, Hayvan isirigi izi, Ailede veya blgede benzer sikayetlerin oldugu baska kisilerin olmasi vb.

    19. DEFIN RUHSATININ DZENLENMESI Formlarin Yanlis anlamalara yol amayacak,Byk harflerle ve okunakli olacak sekilde,doldurulmasi gereklidir. Defin ruhsatinda belirtilmesi gerekenler; lenin kimligi, lm nedeni, lenin gmlmesine izin verildigi,

    20. DEFIN RUHSATLARININ DZENLENMESINDE DIKKAT EDILECEK HUSUSLAR Nfus czdanindan yararlanarak yazilir ve kullanilan isimler farkli bile olsa nfus kagidi esas alinir. Nfus czdani olmayan bebeklerde dogum fisinden faydalanilir. Bebeklerde Isim konmamis ise BEBEK------------(babasinin soyadi) yazilir. Bebek bir yasindan kk ise aylik( 10 aylik) Bebek bir aydan da kk ise gnlk( 20 gnlk) seklinde yazilir. Meslegi kismina egitim aldigi degil yaptigi is yazilir. Ikametgah: len kisi o blgede oturmuyor ise asil yerlestigi yer yazilir. Bir kadinin gebelik, dogum ve lohusalik dneminde herhangi bir nedenle lmesi anne lm olarak tanimlanir. (40 hafta+ 42 gn) Kadin gebe ise gebelikte, dogum sirasinda veya dogumundan sonra herhangi bir nedenden lms ise ebenin verdigi bilgiye gre lm nedeni (kaza, travma, beyin kanamasi vb.) yazilip yanina anne lm yazilmalidir.

    21. BILDIRIMLER niversite Hastaneleri Devlet Hastaneleri Belediye Hastaneleri zel Hastaneler Il Saglik Mdrlgne Ilgili ayin ilk 5 gn iinde

    22. BILDIRIMLER Ile Belediye Tabibi Ile SGB baskanligina Saglik ocaklari Ilgili ayin ilk 5 gn iinde Saglik Grup Baskanligi Il Saglik Mdrlgne Ilgili ayin ilk 10 gn iinde Il Saglik Mdrlg Devlet Istatistik Enstit Baskanligina ilgili ayin son 5 gn iinde teslim edilmektedir.

    23. DENETIM VE YAPTIRIM Sehir, kasaba, kylerde insan llerinin yikanmasi, kefenlenmesi, nakli ve gmlmesi hususunda ilgili mevzuatla saglik dzenlemeleri yapma ve denetim grevi Saglik Bakanligina verilmistir. UHK Madde 282-283 yazili olan yasaklara uymayanlarla ilgili uygulanacak cezalari hkme baglamistir.

    24. DEFIN RUHSATI DZENLENMESI ESNASINDA YAPILAN HATALAR LM NEDENI Dnyada en iyi kosullara sahip olan adli tip merkezlerinde bile incelenen lmlerin %1 ile %5inin izah edilemeyen lmler (negatif otopsi)oldugu bildirilmektedir. Adli olgularin disinda otopsi ya da postmortem inceleme yapilmamasi nedeniyle bu mmkn olmamaktadir. Adli lmler ve bulasici hastalik disindaki lmlerde ailenin izninin gerekli olmasi otopsi islemi yapilmasi iin ayri bir glk olusturmaktadir.

    25. DEFIN RUHSATI DZENLENMESI ESNASINDA YAPILAN HATALAR Hasta dosyalarinda bulunan bilgilerin lm formlarina uygun sekilde yansitilmamaktadir. lm formlarinda yapilan en yaygin hata lm nedeni olarak kardiyak arrest, kardiyorespiratuar arrest gibi nedenlerin yazilmasidir. Hastanelerde meydana gelen lmlerde lm nedenlerinin dogru kaydedilme olasiliginin, hastane disinda olan lmlere gre daha fazla oldugu bildirilmektedir.

    26. DEFIN RUHSATI DZENLENMESI ESNASINDA YAPILAN HATALAR Hastanelerde dogru temel neden yazilma orani esitli alismalarda %34, %70 gibi farkli oranlardadir. Bildirilen lm nedenlerinin bir kisminin ara neden veya son neden olarak yazildigi grlmektedir.(En sik ikinci hata) Bir kisim formlarda ise ne temel neden ne de son neden ile ilgili olmayan tamamen farkli bir neden yazilmistir. Bunlarin ogunlukla hastaligin n tanilari oldugu grlmektedir. Bu durum temel nedeni bilinmeyen olgularda daha fazla gzlenmistir.

    27. DEFIN RUHSATI DZENLENMESI ESNASINDA YAPILAN HATALAR Adli tabiplik grevi yapan hekimin belirledigi lm nedenleri ile hastanede dzenlenen defin ruhsatlari, hastane kayitlari arasindaki farklilik hukuksal sorunlara da neden olabilmektedir. Hastaneye getirilirken len olgulara hastanede grevli hekimler tarafindan defin ruhsati dzenlenmesi de hatali sonulara neden olabilir.

    28. DEFIN RUHSATI DZENLENMESI ESNASINDA YAPILAN HATALAR Kisinin hastaligi hakkinda bilgi sahibi olmadan ve hastaneye getirilmeden nce lmnde hangi faktrlerin etkisinin oldugu bilinmeden defin ruhsati dzenlemenin nemli adli sorunlar yaratabilecegi unutulmamalidir. lm nedeni yazilmayan defin ruhsatlari oldugu yapilan arastirmalarda tespit edilmistir.

    29. DEFIN RUHSATI DZENLENMESI ESNASINDA YAPILAN HATALAR KISALTMALAR VE YAZIM HATALARI Kisaltmalarin bazilari yaygin olarak kullanilan kisaltmalar olmasina karsin (rn. DM: Diabetes Mellitus) bazilari sadece hekimlerin anlayabilecegi kisaltmalar (rn. RDS:respiratuvar distres sendromu) olabilir. Diger yandan formlara yazilan tanilarin bazilarinin hastalik listesinde olmamasi ya da tibbi terimler ile ifade edilmesi de bu lm nedenlerinin dogru olarak kayit edilmesini engellemektedir.

    30. DEFIN RUHSATI DZENLENMESI ESNASINDA YAPILAN HATALAR rnegin Fallot tetrolojisi olarak kayit edilen lm nedeni,dosya incelemesi sonucu ayni zamanda temelneden olarak degerlendirilse bile, lm nedenini kodlayan memur iin anlasilmaz bir ifade olacaktir.

    31. DEFIN RUHSATI DZENLENMESI ESNASINDA YAPILAN HATALAR Dzenlenen belgelerde dzenleyen hekimin isminin olmadigi, hatta imzasinin olmadigi siklikla karsilasilan sorunlardan biridir. Bazen kurumun onayinin olmadigi da grlmstr.

    32. DEFIN RUHSATI DZENLENMESI ESNASINDA YAPILAN HATALAR 174 hekim zerinde yapilan bir alismada defin ruhsati dzenlerken karsilastiklari sikintilar sorusuna hekimlerin cevaplari: lm nedeni olarak ne yazilacagini bilmemek %30.4, Hekimin isi olmadigi halde dzenlemek zorunda kalmak %29.6 Yasal dzenlemeleri bilmemek %20 Defin dzenlemeyi bilmemek %16 Adli olgularda nasil dzenlenecegini bilmemek %4

    33. DEFIN RUHSATI DZENLEYEN HEKIMLERIN KARSILASABILECEGI HUKUKI DURUMLARA RNEKLER Hekim defin ruhsati dzenlerken l muayenesi yapmadan sadece kisi ifadelerinden ruhsati dzenlemis ve daha sonra travmatik bulgular oldugu ynnden hasta yakinlari savciliga duyuruda bulunursa; Defin ruhsati gerege aykiri dzenlenmis ise; Muayene etmesine karsin gerege aykiri defin ruhsati dzenledigi ise;

    34. DEFIN RUHSATI DZENLEYEN HEKIMLERIN KARSILASABILECEGI HUKUKI DURUMLARA RNEKLER Muayene etmesine karsin gerege aykiri defin ruhsati dzenledigi ise; Tababet ve Suabati Sanatlarinin Tarzi Icrasina Dair Kanun 73. maddesi, ne gibi durumlarda Trk Ceza Kanununun 210. ve kasit vd. zellikler mevzu bahise 204. maddesinin (resmi belgede sahtecilik) uygulanabilecegini gsterir(Agir Ceza-3-8). Bu durumlardan biri de protokol defterinin hekim tarafindan gerege aykiri tutulmasidir.

    35. DEFIN RUHSATI DZENLEYEN HEKIMLERIN KARSILASABILECEGI HUKUKI DURUMLARA RNEKLER l grlmeden rapor verildigi durumda ihmal olarak da kabul edilebilecektir. Yapilacak yargilama sirasinda manevi unsurun ne ynde oldugu, suun islenis biimi, sua katilanlar vb. hakkinda yeni veriler ortaya ikabilir.

    36. DEFIN RUHSATI DZENLEYEN HEKIMLERIN KARSILASABILECEGI HUKUKI DURUMLARA RNEKLER Grevi ktye kullanma (TCK mad.257), bulasici hastaliklara iliskin tedbirlere aykiri davranmak (TCK mad.195), gerege aykiri bilirkisilik ve tercmanlik (TCK mad. 276), saglik meslegi mensuplarinin suu bildirmemesi (TCK mad.280), su delillerini yok etme, gizleme veya degistirme (TCK mad.281).

    37. KAYNAKLAR Kolusayin , Ko S. lm. Iinde: Adli Tip, Cilt I Sosyal Z, akalir C, editr. I. . Cerrahpafla TipFakltesi Yayinlari. Istanbul: 1999. s. 93-152. Johansson LA, Westerling R. Comparing Swedish hospital discharge records with death certificates:implications for mortality statistics. Int J Epidemiol 2000;29:495-502. Etiler N, olak B, Demirbas I. Kocaeli niversitesi Hastanesinde Bildirilen lm nedenlerinin Gvenirliligi. Trakya niversitesi Tip Fakltesi Dergisi 2005; 22(2):93-101

    38. KAYNAKLAR Pritt BS, Hardin NJ, Richmond JA, Shapiro SL. Death certification errors at an academic institution. Archives of Pathology and Laboratory Medicine. 2005; 129(11):1476-29. Trkiye Istatistik Yilligi 1997, T.C. Basbakanlik Devlet Istatistik Enstits, Devlet Istatistik Enstits Matbaasi,Ankara 1998. Btn C, Ycel Beyaztas F, elik M, Kiliioglu B. Defin Ruhsatlarinda belirtilen lm nedenlerinin Incelenmesi. Cumhuriyet niversitesi Tip Fakltesi Dergisi 2006; 28 (3):79-83

    39. KAYNAKLAR Gamsiz Bilgin N, Mert E. Hekimlerin Defin Ruhsati Dzenlerken Karsilastiklari Sorunlar: Bir anket alismasi Adli Tip Blteni 2003; 8(1):15-19 Aydiner AH, Fedakar R. Uludag niversitesi Tip Fakltesindeki defin ruhsatlarina yazilan lm nedenlerinin uluslar arasi hastalik siniflamasi -10 (ICD-10) ile uyumu. Adli Tip Blteni, 2006; 11 (1):5-12 Dogan S. lm bildirme Formlari. Il saglik Mdrlg Istaistik ve bilgi Islem Sube Mdrlg sunumu.

    40. KAYNAKLAR Turla A, zkanli , Kocakaya M. Defin ruhsati (l Gmme Izin Kagidi) Dzenlenmesindeki Hata ve Eksiklikler OM Tip Dergisi, 2005; 22 (2):85-92 ekin N, Hilal A, Atici E, Cavlak M. STED 2004; 13 (10): 371-374

    41. Sabriniz iin tesekkr ederim.